Es brent : « Notre shtetl brûle. Ne restez pas là, frères, sans rien faire. Ne traînez pas, frères, éteignez le feu »

C’est le texte d’une très célèbre chanson yiddish écrite par Mordechaï Gebirtig après un pogrom en Pologne en 1936. Elle est devenue l’hymne des résistants du ghetto de Cracovie. 80 ans plus tard notre « village » s’appelle Alep.

Il brûle, frères, il brûle!

Oh, notre pauvre, pauvre village brûle,

Des mauvais vents en colère

Déchirent, cassent et attisent

Plus fort encore les flammes sauvages

Tout alentour brûle déjà!

 

Et vous restez là et regardez ainsi

Sans rien faire,

Et vous restez là et regardez ainsi

Notre shtetl brûle!

 

Il brûle, frères, il brûle!

Oh, notre pauvre, pauvre village brûle,

Les flammes ont déjà

Avalé tout le village

Et les mauvais vent ronflent

Notre shtetl brûle!

 

Et vous restez là et regardez ainsi…

 

Il brûle, frères, il brûle!

Il peut -dieu nous en garde- arriver, le moment

Où notre ville et nous tous avec

Serons partis en cendres dans les flammes

Il ne resterait -comme après un massacre

Que des murs nus et noircis.

 

Et vous restez là et regardez ainsi…

 

Il brûle, frères, il brûle!

Le sauvetage ne dépend que de vous!

Si le village vous est cher

Equipez-vous, éteignez le feu,

Eteignez-le de votre propre sang

Montrez que vous en êtes capables.

 

Ne restez pas là, frères,

Sans rien faire,

Ne traînez pas, frères, éteignez le feu.

Notre shtetl brûle!

 

ס’ברענט ברידערלעך ס’ברענט

s’brent! briderlekh, s’brent!

אוי אונדזער אָרעם שטעטל נעבעך ברענט

oy, undzer orem shtetl, nebekh, brent!

בייזע ווינטן מיט ירגזון

beyze vintn mit yirgozn

רייַסן ברעכן און צעבלאָזן

raysn, brekhn un tseblozn,

שטאַרקער נאָך די ווילדע פֿלאַמען

shtarker nokh di vilde flamen,

אַלץ אַרום שוין ברענט

alts arum shoyn brent!

   

און איר שטייט און קוקט אַזוי זיך

un ir shteyt un kukt azoy zikh

מיט פֿאַרלייגטע הענט

mit farleygte hent.

און איר שטייט און קוקט אַזוי זיך

un ir shteyt un kukt azoy zikh-

אונדזער שטעטל ברענט

undzer shtetl brent!

   

ס’ברענט ברידערלעך ס’ברענט

s’brent briderlekh, s’brent!

אוי אונדזער אָרעם שטעטל נעבעך ברענט

oy, undzer orem shtetl, nebekh, brent!

ס’האָבן שוין די פֿייַערצונגען

s’hobn shoyn di fayertsungen

ס’גאַנצע שטעטל אייַנגעשלונגען

s’gantse shtetl ayngeshlungen-

און די בייזע ווינטן הודזשען

un di beyze vintn hudzhen-

אונדזער שטעטל ברענט

undzer shtetl brent!

   

און איר שטייט און קוקט אַזוי זיך

un ir shteyt un kukt azoy zikh…

   

ס’ברענט ברידערלעך ס’ברענט

s’brent! briderlekh, s’brent!

עס קען חלילה קומען דער מאָמענט

es ken kholile kumen der moment

אונדזער שטאָט מיט אונדז צוזאַמען

undzer shtot mit undz tsuzamen

זאָל אויף אַש אַוועק אין פֿלאַמען

zol oyf ash avek in flamen,

בלייַבן זאָל ווי נאָך אַ שלאַכט

blaybn zol – vi nokh a shlakht,

נאָר פּוסטע שוואַרצע ווענט

nor puste, shvartse vent!

   

און איר שטייט און קוקט אַזוי זיך

un ir shteyt un kukt azoy zikh…

   

ס’ברענט ברידערלעך ס’ברענט

s’brent! briderlekh, s’brent!

די הילף איז נאָר אין אייַך אַליין געווענדט

di hilf iz nor in aykh aleyn gevendt!

אויב דאָס שטעטל איז אייַך טייַער

oyb dos shtetl iz aykh tayer,

נעמט די כּלים לעשט דאָס פֿייַער

nemt di keylim, lesht dos fayer,

לעשט מיט אייַער אייגן בלוט

lesht mit ayer eygn blut,

באַווייַזט אַז איר דאָס קענט

bavayzt, az ir dos kent.

   

שטייט ניט ברידער אָט אַזוי זיך

shteyt nit, brider, ot azoy zikh

מיט פֿאַרלייגטע הענט

mit farleygte hent.

שטייט ניט ברידער לעשט דאָס פֿייַער

shteyt nit, brider, lesht dos fayer-

אונדזער שטעטל ברענט

undzer shtetl brent!

]]>